Johannes en Lodewijck Grouwels - Bewerkingsoverzicht

Johan Francke: /* Johannes Grouwels */

2022-06-07T13:41:12Z

Johannes Grouwels

← Oudere versie		Versie van 7 jun 2022 13:41
Regel 16:		Regel 16:
	Johannes Grouwels kwam uit Antwerpen en was daar sinds 1579 ingeschreven bij het Sint Lucas Gilde als klavecimbelbouwer. Nergens wordt echter vermeld dat Lodewijck een beroep uitoefende in Antwerpen. Het is aannemelijk dat Lodewijck jonger was dan Johannes, mogelijk zijn zoon, en van hem het ambacht leerde. Er is echter geen rechtstreeks bewijs bewaard gebleven voor een verwantenschap tussen Johannes en Lodewijck Grouwels.		Johannes Grouwels kwam uit Antwerpen en was daar sinds 1579 ingeschreven bij het Sint Lucas Gilde als klavecimbelbouwer. Nergens wordt echter vermeld dat Lodewijck een beroep uitoefende in Antwerpen. Het is aannemelijk dat Lodewijck jonger was dan Johannes, mogelijk zijn zoon, en van hem het ambacht leerde. Er is echter geen rechtstreeks bewijs bewaard gebleven voor een verwantenschap tussen Johannes en Lodewijck Grouwels.

	Toen Antwerpen na de val in 1585 onder het rooms-katholieke Spaanse gezag kwam, kregen de protestanten ~~tien dagen~~ de tijd om de stad te verlaten als zij dat wensten. Dit leidde tot een omvangrijke uittocht naar het noorden waar Johannes en Lodewijck blijkbaar aan hebben deelgenomen. Zodoende kwamen zij in Middelburg waar zij bleven wonen en hun ambt voortzetten.		Toen Antwerpen na de val in 1585 onder het rooms-katholieke Spaanse gezag kwam, kregen de protestanten vier jaar de tijd om de stad te verlaten als zij dat wensten, maar daar wachtten de meesten niet op. Dit leidde tot een omvangrijke uittocht naar het noorden waar Johannes en Lodewijck blijkbaar aan hebben deelgenomen. Zodoende kwamen zij in Middelburg waar zij bleven wonen en hun ambt voortzetten.

	De lijst met stadsrekeningen van Middelburg vermeldt dat Johannes Grouwels uit Antwerpen ''poorter'' was geworden in 1593. Dit betekende dat hij aan het stadsbestuur een bepaalde som geld had betaald om de rechten van het burgerschap te verwerven. Bovendien maakt dezelfde lijst een vermelding van Lodewijck Grouwels die een huis had aangekocht.		De lijst met stadsrekeningen van Middelburg vermeldt dat Johannes Grouwels uit Antwerpen ''poorter'' was geworden in 1593. Dit betekende dat hij aan het stadsbestuur een bepaalde som geld had betaald om de rechten van het burgerschap te verwerven. Bovendien maakt dezelfde lijst een vermelding van Lodewijck Grouwels die een huis had aangekocht.
Regel 22:		Regel 22:
	Het klavecimbel is een toetsinstrument waarvan de snaren geplukt worden door een plectrum dat aan de toets is gekoppeld. De gebroeders Grouwels bouwden zogeheten virginalen. Deze hebben een rechthoekige klankkast waarin de snaren haaks op de toetsen zijn gespannen. De klavecimbelbouw werd in hoge mate beïnvloed door de familie Ruckers die klavecimbels bouwden in Mechelen, Brussel en Antwerpen. Deze klavecimbels worden Vlaamse virginalen genoemd, hoewel geen van de voorgenoemde steden destijds deel uitmaakten van Vlaanderen.		Het klavecimbel is een toetsinstrument waarvan de snaren geplukt worden door een plectrum dat aan de toets is gekoppeld. De gebroeders Grouwels bouwden zogeheten virginalen. Deze hebben een rechthoekige klankkast waarin de snaren haaks op de toetsen zijn gespannen. De klavecimbelbouw werd in hoge mate beïnvloed door de familie Ruckers die klavecimbels bouwden in Mechelen, Brussel en Antwerpen. Deze klavecimbels worden Vlaamse virginalen genoemd, hoewel geen van de voorgenoemde steden destijds deel uitmaakten van Vlaanderen.

	In 1579 was Johannes meester aan het Sint Lukas Gilde in Antwerpen en daar bouwde hij het enige virginaal dat van hem behouden is gebleven. Het wordt bewaard in het ''Musée des Intruments de Musique ''(Muziekinstrumentenmuseum) in Brussel. Het instrument is ongedateerd en heeft een bereik van drie octaven en een sext. Het klavier is in het midden van het langwerpige instrument geplaatst.		In 1579 was Johannes meester aan het Sint Lukas Gilde in Antwerpen en daar bouwde hij het enige virginaal dat van hem behouden is gebleven. Het wordt bewaard in het ''Musée des Intruments de Musique ''(Muziekinstrumentenmuseum) in Brussel. Het instrument is ongedateerd en heeft een bereik van drie octaven en een sext. Het klavier is in het midden van het langwerpige instrument geplaatst.

	== Lodewijk Grouwels ==		== Lodewijk Grouwels ==

Johan Francke op 17 jul 2019 om 12:58

2019-07-17T12:58:07Z

← Oudere versie		Versie van 17 jul 2019 12:58
Regel 1:		Regel 1:
	{{InfoboxPersoon		{{InfoboxPersoon
	\| afbeelding = [[Bestand:.jpg\|~~200px~~]]		\| afbeelding = [[Bestand:Virginiaal_Middelburg_16de_eeuw.jpg\|150px]]
	\| naam = Johannes en Lodewijck Grouwels; Grouwels		\| naam = Johannes en Lodewijck Grouwels; Grouwels
	\| onderschrift =		\| onderschrift = Spinet van Lodewijck Grouwels
	\| geboortedatum = circa [[1579]]		\| geboortedatum = circa [[1579]]
	\| geboorteplaats = ?		\| geboorteplaats = ?

Johan Francke op 17 jul 2019 om 12:56

2019-07-17T12:56:43Z

← Oudere versie		Versie van 17 jul 2019 12:56
Regel 1:		Regel 1:
	{{~~Infobox~~		{{InfoboxPersoon
	\| ~~above~~ = ~~Grouwels,~~ Johannes en Lodewijck; Grouwels		\| afbeelding = [[Bestand:.jpg\|200px]]
	(circa 1579 ‒ 1600)		\| naam = Johannes en Lodewijck Grouwels; Grouwels
	~~Klavecimbelbouwers~~ in Middelburg.		\| onderschrift =
			\| geboortedatum = circa [[1579]]
			\| geboorteplaats = ?
			\| overlijdensdatum = [[1600]]
			\| overlijdensplaats = ?
			\| beroep = klavecimbelbouwers in Middelburg
			\| VIAF = [https://viaf.org/viaf/281632274 J.L. Grouwels]
	}}		}}
	Grouwels is de familienaam van twee klavecimbelbouwers, Johannes en Lodewijk, die vanaf het einde van de zestiende eeuw gedurende enige tijd in Middelburg hebben gewoond. Beiden kwamen uit Antwerpen alwaar zij leerden om deze instrumenten te vervaardigen volgens de daar gebruikelijke leer van het klavecimbelambacht. Deze klavecimbelbouwers worden nog genoemd onder verschillende namen: de Latijnse namen ''Iohannes'' en ''Luduvicus'' ''Grouvelus'', en de verkeerd gespelde naam ''Grauwels''. Johannes wordt ook wel ''Hans'' en ''Jean'' genoemd en Lodewijck ''Lodewijk''.		Grouwels is de familienaam van twee klavecimbelbouwers, Johannes en Lodewijk, die vanaf het einde van de zestiende eeuw gedurende enige tijd in Middelburg hebben gewoond. Beiden kwamen uit Antwerpen alwaar zij leerden om deze instrumenten te vervaardigen volgens de daar gebruikelijke leer van het klavecimbelambacht. Deze klavecimbelbouwers worden nog genoemd onder verschillende namen: de Latijnse namen ''Iohannes'' en ''Luduvicus'' ''Grouvelus'', en de verkeerd gespelde naam ''Grauwels''. Johannes wordt ook wel ''Hans'' en ''Jean'' genoemd en Lodewijck ''Lodewijk''.

Johan Francke op 17 jul 2019 om 12:54

2019-07-17T12:54:10Z

← Oudere versie		Versie van 17 jul 2019 12:54
Regel 31:		Regel 31:

	== Bronnen ==		== Bronnen ==
	-Curtis, Alan. "Dutch Harpsichord Makers", in: ''Tijdschrift van de Vereniging voor Nederlandse Muziekgeschiedenis'' 19/nr. 1/2 (1960-1961) 44-66.		*Curtis, Alan. "Dutch Harpsichord Makers", in: ''Tijdschrift van de Vereniging voor Nederlandse Muziekgeschiedenis'' 19/nr. 1/2 (1960-1961) 44-66.
			*Hubbard, Frank. ''Three Centuries of Harpsichord Making.'' (Harvard UP: Cambridge MA, 1967).
	-Hubbard, Frank. ''Three Centuries of Harpsichord Making.'' (Harvard UP: Cambridge MA, 1967).		*Kesteloo, H. M. ''Stadsrekeningen van Middelburg'' (Domburg, 1894).
			*Pollens, Steward. ''Flemish Harpsichords and Virginals in the Metropolitan Museum of Art: An Analysis of Early Alterations and Restorations.''
	-Kesteloo, H. M. ''Stadsrekeningen van Middelburg'' (Domburg, 1894).		*Russell, Raymond. ''The Harpsichord and Clavichord: An Introductory Story.'' 2nd ed. (London: Faber and Faber, 1973).
			*Verschuere Reynvaan, Joost. ''Muzykaal Kunst-woordenboek.'' (Amsterdam: Wouter Brave, 1795).
	-Pollens, Steward. ''Flemish Harpsichords and Virginals in the Metropolitan Museum of Art: An Analysis of Early Alterations and Restorations.''

	-Russell, Raymond. ''The Harpsichord and Clavichord: An Introductory Story.'' 2nd ed. (London: Faber and Faber, 1973).

	-Verschuere Reynvaan, Joost. ''Muzykaal Kunst-woordenboek.'' (Amsterdam: Wouter Brave, 1795).

	== Verder lezen ==		== Verder lezen ==
	-Bennight, Bradley J. ''The Keyboard Music of Peter Philips.'' (University of North Texas, 2010). Doctorial Dissertation.		*Bennight, Bradley J. ''The Keyboard Music of Peter Philips.'' (University of North Texas, 2010). Doctorial Dissertation.
			*Koster, John. "The Mother and Child Virginal and its Place in the Keyboard Instrument Culture of the Sixteenth and Seventeenth Centuries", in: ''Colloquium: Ruckers klavicimbels en copieën: universele instrumenten voor de interpretatie van de muziek uit Rubens tijd.'' (Antwerpen: J. Lambrechts-Douillez ed, 1977) 85.
	-Koster, John. "The Mother and Child Virginal and its Place in the Keyboard Instrument Culture of the Sixteenth and Seventeenth Centuries", in: ''Colloquium: Ruckers klavicimbels en copieën: universele instrumenten voor de interpretatie van de muziek uit Rubens tijd.'' (Antwerpen: J. Lambrechts-Douillez ed, 1977) 85.

	=== trefwoorden ===		=== trefwoorden ===
Regel 55:		Regel 49:
	[[category:Zeeuwen]]		[[category:Zeeuwen]]
	[[category:muziek]]		[[category:muziek]]
			{{DEFAULTSORT:Grouwels, Johannes en Lodewijck}}

MPolderdijk op 11 nov 2017 om 10:21

2017-11-11T10:21:28Z

← Oudere versie		Versie van 11 nov 2017 10:21
Regel 21:		Regel 21:
	Ook van Lodewijck is een instrument bewaard gebleven. Dit maakt deel uit van de verzameling van het ''Metropolitan Museum of Art'' in New York. Het is een spinet, wat inhoudt dat het klavier zich aan de linkerzijde van het instrument bevindt. De snaren worden tijdens het spelen dicht bij hun aanhechtingspunt met het klankbord aangetokkeld. De klep van het instrument is beschilderd met een voorstelling van edellieden die rond een stad wandelen en de binnenkant van het instrument is versierd met opgeschilderde bloemen.		Ook van Lodewijck is een instrument bewaard gebleven. Dit maakt deel uit van de verzameling van het ''Metropolitan Museum of Art'' in New York. Het is een spinet, wat inhoudt dat het klavier zich aan de linkerzijde van het instrument bevindt. De snaren worden tijdens het spelen dicht bij hun aanhechtingspunt met het klankbord aangetokkeld. De klep van het instrument is beschilderd met een voorstelling van edellieden die rond een stad wandelen en de binnenkant van het instrument is versierd met opgeschilderde bloemen.
	[[Bestand:Virginiaal_Middelburg_16de_eeuw.jpg\|right\|350px\|thumb\|Spinet van Lodewijck Grouwels van omstreeks 1600 met de spreuk ''Sciencia non habet inimicvm nisi ignorantem'' (Kennis heeft niemand tot vijand behalve de onwetende), Metropolitan Museum of Modern Art, New York]]		[[Bestand:Virginiaal_Middelburg_16de_eeuw.jpg\|right\|350px\|thumb\|Spinet van Lodewijck Grouwels van omstreeks 1600 met de spreuk ''Sciencia non habet inimicvm nisi ignorantem'' (Kennis heeft niemand tot vijand behalve de onwetende), Metropolitan Museum of Modern Art, New York]]
	Aangezien het klavier zich aan de linkerkant bevindt, is er ruimte over aan de rechterkant van het instrument. Hier heeft Lodewijck een uitsparing gemaakt waarin een tweede, zeer klein, virginaal opgeborgen kon worden dat het octaafvirginaal wordt genoemd. Het heet zo omdat het één octaaf hoger is gestemd. De achttiende-eeuwse jurist en schrijver Joost Verschuere Reynvaan beschrijft het ontwerp van dit buitengewone virginaal in zijn ''Muzykaal Kunst-woordenboek'' en noemt het Moeder met Kind. Reynvaan is mogelijk de eerste die deze later in zwang geraakte aanduiding gebruikt. Het octaafvirginaal kon er in zijn geheel uitgehaald worden en vervolgens op het moederinstrument gezet worden boven het hoofdklavier, om zo een dubbel virginaal te vormen.		Aangezien het klavier zich aan de linkerkant bevindt, is er ruimte over aan de rechterkant van het instrument. Hier heeft Lodewijck een uitsparing gemaakt waarin een tweede, zeer klein, virginaal opgeborgen kon worden dat het octaafvirginaal wordt genoemd. Het heet zo omdat het één octaaf hoger is gestemd. De achttiende-eeuwse jurist en schrijver [[Joost Verschuere Reynvaan]] beschrijft het ontwerp van dit buitengewone virginaal in zijn ''Muzykaal Kunst-woordenboek'' en noemt het Moeder met Kind. Reynvaan is mogelijk de eerste die deze later in zwang geraakte aanduiding gebruikt. Het octaafvirginaal kon er in zijn geheel uitgehaald worden en vervolgens op het moederinstrument gezet worden boven het hoofdklavier, om zo een dubbel virginaal te vormen.

	Tijdens opknapwerkzaamheden is zelfs onthuld dat de toetsen van het hoofdklavier verbonden konden worden met die van het octaafvirginaal dat voor deze verbinding een opening had in de bodem van de omkasting. Helaas is het originele octaafvirginaal van Lodewijck verloren gegaan. Ter vervanging heeft Arnold Dolmetsch tegen het einde van de negentiende eeuw het huidige gemaakt.		Tijdens opknapwerkzaamheden is zelfs onthuld dat de toetsen van het hoofdklavier verbonden konden worden met die van het octaafvirginaal dat voor deze verbinding een opening had in de bodem van de omkasting. Helaas is het originele octaafvirginaal van Lodewijck verloren gegaan. Ter vervanging heeft Arnold Dolmetsch tegen het einde van de negentiende eeuw het huidige gemaakt.

Johan Francke op 14 jan 2015 om 12:15

2015-01-14T12:15:37Z

← Oudere versie		Versie van 14 jan 2015 12:15
Regel 1:		Regel 1:
	{{Infobox		{{Infobox
	\| above = Grouwels, Johannes en Lodewijck		\| above = Grouwels, Johannes en Lodewijck; Grouwels
	(circa 1579 ‒ 1600)		(circa 1579 ‒ 1600)
	Klavecimbelbouwers in Middelburg.		Klavecimbelbouwers in Middelburg.

Johan Francke: /* Auteur */

2015-01-06T08:16:30Z

Auteur

← Oudere versie		Versie van 6 jan 2015 08:16
Regel 28:		Regel 28:

	== Auteur ==		== Auteur ==
	-Jules Kuiper, 2012		-Jules Kuiper (UCR), 2012

	== Bronnen ==		== Bronnen ==

Johan Francke op 6 jan 2015 om 08:16

2015-01-06T08:16:01Z

← Oudere versie		Versie van 6 jan 2015 08:16
Regel 27:		Regel 27:
	Behalve de beschilderingen is een Latijnse spreuk ingeschreven: lvdovicvs grovvelvs me fecit 1600, “Lodewijck heeft mij gemaakt in 1600.” Een zinspreuk is op de klep van het moederinstrument geschreven: sciencia non habet inimicvm nisi ignorantem, “Kennis heeft geen vijand behalve de onwetende.” De klep van het kleine instrument draagt het gezegde ars vsv ivvanda, “Door oefening moet kunst geholpen worden.” Dergelijke zinspreuken worden ook gevonden in andere klavecimbels uit de zogenaamde Vlaamse traditie, zoals die van Andreas Ruckers.		Behalve de beschilderingen is een Latijnse spreuk ingeschreven: lvdovicvs grovvelvs me fecit 1600, “Lodewijck heeft mij gemaakt in 1600.” Een zinspreuk is op de klep van het moederinstrument geschreven: sciencia non habet inimicvm nisi ignorantem, “Kennis heeft geen vijand behalve de onwetende.” De klep van het kleine instrument draagt het gezegde ars vsv ivvanda, “Door oefening moet kunst geholpen worden.” Dergelijke zinspreuken worden ook gevonden in andere klavecimbels uit de zogenaamde Vlaamse traditie, zoals die van Andreas Ruckers.

	== ~~AUTEUR~~ ==		== Auteur ==
	-Jules Kuiper, 2012		-Jules Kuiper, 2012

	== ~~BRONNEN~~ ==		== Bronnen ==
	-Curtis, Alan. "Dutch Harpsichord Makers", in: ''Tijdschrift van de Vereniging voor Nederlandse Muziekgeschiedenis'' 19/nr. 1/2 (1960-1961) 44-66.		-Curtis, Alan. "Dutch Harpsichord Makers", in: ''Tijdschrift van de Vereniging voor Nederlandse Muziekgeschiedenis'' 19/nr. 1/2 (1960-1961) 44-66.

Johan Francke: /* VERDER LEZEN */

2015-01-06T08:14:53Z

VERDER LEZEN

← Oudere versie		Versie van 6 jan 2015 08:14
Regel 43:		Regel 43:
	-Verschuere Reynvaan, Joost. ''Muzykaal Kunst-woordenboek.'' (Amsterdam: Wouter Brave, 1795).		-Verschuere Reynvaan, Joost. ''Muzykaal Kunst-woordenboek.'' (Amsterdam: Wouter Brave, 1795).

	== ~~VERDER LEZEN~~ ==		== Verder lezen ==
	-Bennight, Bradley J. ''The Keyboard Music of Peter Philips.'' (University of North Texas, 2010). Doctorial Dissertation.		-Bennight, Bradley J. ''The Keyboard Music of Peter Philips.'' (University of North Texas, 2010). Doctorial Dissertation.

	-Koster, John. "The Mother and Child Virginal and its Place in the Keyboard Instrument Culture of the Sixteenth and Seventeenth Centuries", in: ''Colloquium: Ruckers klavicimbels en copieën: universele instrumenten voor de interpretatie van de muziek uit Rubens tijd.'' (Antwerpen: J. Lambrechts-Douillez ed, 1977) 85.		-Koster, John. "The Mother and Child Virginal and its Place in the Keyboard Instrument Culture of the Sixteenth and Seventeenth Centuries", in: ''Colloquium: Ruckers klavicimbels en copieën: universele instrumenten voor de interpretatie van de muziek uit Rubens tijd.'' (Antwerpen: J. Lambrechts-Douillez ed, 1977) 85.

			=== trefwoorden ===
			[Grouwels; Johannes Grouwels; Lodewijck Grouwels; poorter; Ruckers; virginaal; klavecimbel; virginaal; spinet; Moeder met Kind; Dolmetsch; 1600; Antwerpen; Middelburg; Metropolitan Museum of Art; Musée des instruments de musique]

	[TREFWOORDEN Grouwels; Johannes Grouwels; Lodewijck Grouwels; poorter; Ruckers; virginaal; klavecimbel; virginaal; spinet; Moeder met Kind; Dolmetsch; 1600; Antwerpen; Middelburg; Metropolitan Museum of Art; Musée des instruments de musique]		[[category:Kunst & cultuur]]

	[[category:persoon]]		[[category:persoon]]
	[[category:Zeeuwen]]		[[category:Zeeuwen]]
	[[category:muziek]]		[[category:muziek]]

Johan Francke op 13 nov 2014 om 08:58

2014-11-13T08:58:54Z

← Oudere versie		Versie van 13 nov 2014 08:58
Regel 4:		Regel 4:
	Klavecimbelbouwers in Middelburg.		Klavecimbelbouwers in Middelburg.
	}}		}}
	~~[[Bestand:virginiaal_Grouwels.png\|right\|300px\|thumb\|Een door de familie Grouwels gebouwd virginiaal]]~~
	Grouwels is de familienaam van twee klavecimbelbouwers, Johannes en Lodewijk, die vanaf het einde van de zestiende eeuw gedurende enige tijd in Middelburg hebben gewoond. Beiden kwamen uit Antwerpen alwaar zij leerden om deze instrumenten te vervaardigen volgens de daar gebruikelijke leer van het klavecimbelambacht. Deze klavecimbelbouwers worden nog genoemd onder verschillende namen: de Latijnse namen ''Iohannes'' en ''Luduvicus'' ''Grouvelus'', en de verkeerd gespelde naam ''Grauwels''. Johannes wordt ook wel ''Hans'' en ''Jean'' genoemd en Lodewijck ''Lodewijk''.		Grouwels is de familienaam van twee klavecimbelbouwers, Johannes en Lodewijk, die vanaf het einde van de zestiende eeuw gedurende enige tijd in Middelburg hebben gewoond. Beiden kwamen uit Antwerpen alwaar zij leerden om deze instrumenten te vervaardigen volgens de daar gebruikelijke leer van het klavecimbelambacht. Deze klavecimbelbouwers worden nog genoemd onder verschillende namen: de Latijnse namen ''Iohannes'' en ''Luduvicus'' ''Grouvelus'', en de verkeerd gespelde naam ''Grauwels''. Johannes wordt ook wel ''Hans'' en ''Jean'' genoemd en Lodewijck ''Lodewijk''.

	== Johannes Grouwels ==		== Johannes Grouwels ==
			[[Bestand:virginiaal_Grouwels.png\|right\|300px\|thumb\|Virginiaal rond ca. 1580 gebouwd door Johannes Grouwels, Musée des Intruments de Musique, Brussel]]
	Johannes Grouwels kwam uit Antwerpen en was daar sinds 1579 ingeschreven bij het Sint Lucas Gilde als klavecimbelbouwer. Nergens wordt echter vermeld dat Lodewijck een beroep uitoefende in Antwerpen. Het is aannemelijk dat Lodewijck jonger was dan Johannes, mogelijk zijn zoon, en van hem het ambacht leerde. Er is echter geen rechtstreeks bewijs bewaard gebleven voor een verwantenschap tussen Johannes en Lodewijck Grouwels.		Johannes Grouwels kwam uit Antwerpen en was daar sinds 1579 ingeschreven bij het Sint Lucas Gilde als klavecimbelbouwer. Nergens wordt echter vermeld dat Lodewijck een beroep uitoefende in Antwerpen. Het is aannemelijk dat Lodewijck jonger was dan Johannes, mogelijk zijn zoon, en van hem het ambacht leerde. Er is echter geen rechtstreeks bewijs bewaard gebleven voor een verwantenschap tussen Johannes en Lodewijck Grouwels.