Kaern'uus - Bewerkingsoverzicht

W. van Gorsel op 17 apr 2025 om 08:18

2025-04-17T08:18:29Z

← Oudere versie		Versie van 17 apr 2025 08:18
Regel 1:		Regel 1:
	~~{{Infobox~~
	~~\| above = Kaern'uus (karnhuis)~~
	}}
	[[Bestand:karnhuis91436.jpg\|right\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een boerderij in Arnemuiden, foto: J. Midavaine, 1961, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 91436.]]		[[Bestand:karnhuis91436.jpg\|right\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een boerderij in Arnemuiden, foto: J. Midavaine, 1961, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 91436.]]
	Bijgebouw op het erf van de boerderij, waarin de melk werd gekarnd, eventueel in één gebouw ondergebracht met de [[bakkeet]]. In dat geval waren bakkeête en de ruimte waar gekarnd werd door een binnenmuur van elkaar gescheiden en hadden ze elk een aparte toegangsdeur.		Kaern'uus (karnhuis). Bijgebouw op het erf van de boerderij, waarin de melk werd gekarnd, eventueel in één gebouw ondergebracht met de [[bakkeet]]. In dat geval waren bakkeête en de ruimte waar gekarnd werd door een binnenmuur van elkaar gescheiden en hadden ze elk een aparte toegangsdeur.

	== Functie en plaats ==		== Functie en plaats ==

Wim van Gorsel: /* Functie en plaats */

2024-09-30T08:07:47Z

Functie en plaats

← Oudere versie		Versie van 30 sep 2024 08:07
Regel 11:		Regel 11:
	Onder het karnhuis was een kelder waar de room bewaard werd, in roombusjes, tot ze aan de weg werd gezet om door de melkauto te worden opgehaald – althans in een aanzienlijk deel van de twintigste eeuw. In de kelder werden ook andere producten bewaard, zoals aardappels en appels. De boter werd na het karnen gekneed, opgemaakt en voorzien van het merk van de boerderij.		Onder het karnhuis was een kelder waar de room bewaard werd, in roombusjes, tot ze aan de weg werd gezet om door de melkauto te worden opgehaald – althans in een aanzienlijk deel van de twintigste eeuw. In de kelder werden ook andere producten bewaard, zoals aardappels en appels. De boter werd na het karnen gekneed, opgemaakt en voorzien van het merk van de boerderij.

	Was de karnruimte aanvankelijk in de boerenwoning, sinds de negentiende eeuw werden op het erf karnhuizen gebouwd, vaak tegen de al bestaande [[~~bakkeêt~~]] aan. In het tweede kwart van de negentiende eeuw waren bijvoorbeeld in West-Zeeuws-Vlaanderen de meeste karnhuizen al onder hetzelfde dak als de bakkeête ondergebracht. Later in de negentiende eeuw werden kaern’uus en bakkeête tezamen nieuw gebouwd.		Was de karnruimte aanvankelijk in de boerenwoning, sinds de negentiende eeuw werden op het erf karnhuizen gebouwd, vaak tegen de al bestaande [[bakkeet]] aan. In het tweede kwart van de negentiende eeuw waren bijvoorbeeld in West-Zeeuws-Vlaanderen de meeste karnhuizen al onder hetzelfde dak als de bakkeête ondergebracht. Later in de negentiende eeuw werden kaern’uus en bakkeête tezamen nieuw gebouwd.
	Enkele karnhuizen waren zo groot dat ze, als ze bleven bestaan, later als vakantieverblijf verhuurd konden worden.		Enkele karnhuizen waren zo groot dat ze, als ze bleven bestaan, later als vakantieverblijf verhuurd konden worden.
	[[Bestand:karnhuisschoondijke.JPG\|thumb\|300px\|left\|Een tot vakantiewoning verbouwd karnhuis in Schoondijke, 2013, bron: http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke ]]		[[Bestand:karnhuisschoondijke.JPG\|thumb\|300px\|left\|Een tot vakantiewoning verbouwd karnhuis in Schoondijke, 2013, bron: http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke ]]

Wim van Gorsel: /* Functie en plaats */

2024-09-30T08:07:27Z

Functie en plaats

← Oudere versie		Versie van 30 sep 2024 08:07
Regel 8:		Regel 8:
	In het kaern’uus stonden onder meer een ontromer waarin de room van de melk werd gescheiden, een karn(ton) waarin boter werd gemaakt, en melkemmers. Op de vloer lagen plavuizen. De melkemmers stonden op een rek of [[teêltuun]].		In het kaern’uus stonden onder meer een ontromer waarin de room van de melk werd gescheiden, een karn(ton) waarin boter werd gemaakt, en melkemmers. Op de vloer lagen plavuizen. De melkemmers stonden op een rek of [[teêltuun]].
	[[Bestand:karnhuis9539.jpg\|left\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een karnhok van een boerderij bij Koudekerke,foto: C. Kotvis, 12 mei 1969, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 9539.]]		[[Bestand:karnhuis9539.jpg\|left\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een karnhok van een boerderij bij Koudekerke,foto: C. Kotvis, 12 mei 1969, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 9539.]]
	Hier en daar was kaernkot de naam voor het aparte hok waarin het karnwiel zich bevond dat door een hond in beweging werd gebracht. Later werden hiervoor een slinger en menskracht gebruikt. Andere karninstallaties (karnmolens) werden door een paard dat buiten rondjes liep aangedreven. Het eigenlijke kaern’uus werd ‘kaernkot’ genoemd wanneer het niet gecombineerd was met de [[~~bakkeête~~]] en dus kleiner was.		Hier en daar was kaernkot de naam voor het aparte hok waarin het karnwiel zich bevond dat door een hond in beweging werd gebracht. Later werden hiervoor een slinger en menskracht gebruikt. Andere karninstallaties (karnmolens) werden door een paard dat buiten rondjes liep aangedreven. Het eigenlijke kaern’uus werd ‘kaernkot’ genoemd wanneer het niet gecombineerd was met de [[bakkeet]] en dus kleiner was.
	Onder het karnhuis was een kelder waar de room bewaard werd, in roombusjes, tot ze aan de weg werd gezet om door de melkauto te worden opgehaald – althans in een aanzienlijk deel van de twintigste eeuw. In de kelder werden ook andere producten bewaard, zoals aardappels en appels. De boter werd na het karnen gekneed, opgemaakt en voorzien van het merk van de boerderij.		Onder het karnhuis was een kelder waar de room bewaard werd, in roombusjes, tot ze aan de weg werd gezet om door de melkauto te worden opgehaald – althans in een aanzienlijk deel van de twintigste eeuw. In de kelder werden ook andere producten bewaard, zoals aardappels en appels. De boter werd na het karnen gekneed, opgemaakt en voorzien van het merk van de boerderij.

Regel 14:		Regel 14:
	Enkele karnhuizen waren zo groot dat ze, als ze bleven bestaan, later als vakantieverblijf verhuurd konden worden.		Enkele karnhuizen waren zo groot dat ze, als ze bleven bestaan, later als vakantieverblijf verhuurd konden worden.
	[[Bestand:karnhuisschoondijke.JPG\|thumb\|300px\|left\|Een tot vakantiewoning verbouwd karnhuis in Schoondijke, 2013, bron: http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke ]]		[[Bestand:karnhuisschoondijke.JPG\|thumb\|300px\|left\|Een tot vakantiewoning verbouwd karnhuis in Schoondijke, 2013, bron: http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke ]]

	== Auteur ==		== Auteur ==
	-Jan Zwemer, 2013.		-Jan Zwemer, 2013.

Wim van Gorsel op 30 sep 2024 om 08:06

2024-09-30T08:06:43Z

← Oudere versie		Versie van 30 sep 2024 08:06
Regel 3:		Regel 3:
	}}		}}
	[[Bestand:karnhuis91436.jpg\|right\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een boerderij in Arnemuiden, foto: J. Midavaine, 1961, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 91436.]]		[[Bestand:karnhuis91436.jpg\|right\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een boerderij in Arnemuiden, foto: J. Midavaine, 1961, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 91436.]]
	Bijgebouw op het erf van de boerderij, waarin de melk werd gekarnd, eventueel in één gebouw ondergebracht met de [[~~bakkeête~~]]. In dat geval waren bakkeête en de ruimte waar gekarnd werd door een binnenmuur van elkaar gescheiden en hadden ze elk een aparte toegangsdeur.		Bijgebouw op het erf van de boerderij, waarin de melk werd gekarnd, eventueel in één gebouw ondergebracht met de [[bakkeet]]. In dat geval waren bakkeête en de ruimte waar gekarnd werd door een binnenmuur van elkaar gescheiden en hadden ze elk een aparte toegangsdeur.

	== Functie en plaats ==		== Functie en plaats ==

W. van Gorsel op 26 sep 2024 om 12:14

2024-09-26T12:14:36Z

← Oudere versie		Versie van 26 sep 2024 12:14
Regel 14:		Regel 14:
	Enkele karnhuizen waren zo groot dat ze, als ze bleven bestaan, later als vakantieverblijf verhuurd konden worden.		Enkele karnhuizen waren zo groot dat ze, als ze bleven bestaan, later als vakantieverblijf verhuurd konden worden.
	[[Bestand:karnhuisschoondijke.JPG\|thumb\|300px\|left\|Een tot vakantiewoning verbouwd karnhuis in Schoondijke, 2013, bron: http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke ]]		[[Bestand:karnhuisschoondijke.JPG\|thumb\|300px\|left\|Een tot vakantiewoning verbouwd karnhuis in Schoondijke, 2013, bron: http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke ]]
			== Auteur ==
	== ~~AUTEUR~~ ==
	-Jan Zwemer, 2013.		-Jan Zwemer, 2013.

	== ~~LITERATUUR~~ ==		== Literatuur ==
	-[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1490364 P. van Cruyningen, Van aardappelkelder tot zaadzolder. Zeeuwse boerderijen sinds de Middeleeuwen (Middelburg, 2003) 46.]		-[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1490364 P. van Cruyningen, Van aardappelkelder tot zaadzolder. Zeeuwse boerderijen sinds de Middeleeuwen (Middelburg, 2003) 46.]

Regel 31:		Regel 30:
	-[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1487708 G. Smallegange, Rond ’t hof. Boerderijen en boerenleven in Zeeland (Goes, 2003) 139.]		-[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1487708 G. Smallegange, Rond ’t hof. Boerderijen en boerenleven in Zeeland (Goes, 2003) 139.]

	== ~~WEBSITES~~ ==		== Websites ==
	[http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke boerderijkamers]		[http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke boerderijkamers]

Johan Francke op 7 okt 2014 om 12:59

2014-10-07T12:59:10Z

← Oudere versie		Versie van 7 okt 2014 12:59
Regel 2:		Regel 2:
	\| above = Kaern'uus (karnhuis)		\| above = Kaern'uus (karnhuis)
	}}		}}
			[[Bestand:karnhuis91436.jpg\|right\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een boerderij in Arnemuiden, foto: J. Midavaine, 1961, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 91436.]]
	Bijgebouw op het erf van de boerderij, waarin de melk werd gekarnd, eventueel in één gebouw ondergebracht met de [[bakkeête]]. In dat geval waren bakkeête en de ruimte waar gekarnd werd door een binnenmuur van elkaar gescheiden en hadden ze elk een aparte toegangsdeur.		Bijgebouw op het erf van de boerderij, waarin de melk werd gekarnd, eventueel in één gebouw ondergebracht met de [[bakkeête]]. In dat geval waren bakkeête en de ruimte waar gekarnd werd door een binnenmuur van elkaar gescheiden en hadden ze elk een aparte toegangsdeur.

Regel 13:		Regel 13:
	Was de karnruimte aanvankelijk in de boerenwoning, sinds de negentiende eeuw werden op het erf karnhuizen gebouwd, vaak tegen de al bestaande [[bakkeêt]] aan. In het tweede kwart van de negentiende eeuw waren bijvoorbeeld in West-Zeeuws-Vlaanderen de meeste karnhuizen al onder hetzelfde dak als de bakkeête ondergebracht. Later in de negentiende eeuw werden kaern’uus en bakkeête tezamen nieuw gebouwd.		Was de karnruimte aanvankelijk in de boerenwoning, sinds de negentiende eeuw werden op het erf karnhuizen gebouwd, vaak tegen de al bestaande [[bakkeêt]] aan. In het tweede kwart van de negentiende eeuw waren bijvoorbeeld in West-Zeeuws-Vlaanderen de meeste karnhuizen al onder hetzelfde dak als de bakkeête ondergebracht. Later in de negentiende eeuw werden kaern’uus en bakkeête tezamen nieuw gebouwd.
	Enkele karnhuizen waren zo groot dat ze, als ze bleven bestaan, later als vakantieverblijf verhuurd konden worden.		Enkele karnhuizen waren zo groot dat ze, als ze bleven bestaan, later als vakantieverblijf verhuurd konden worden.
	[[Bestand:~~Karnhuisschoondijke~~.~~jpg~~\|thumb\|300px\|left\|Een tot vakantiewoning verbouwd karnhuis in Schoondijke, 2013, bron: http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke]]		[[Bestand:karnhuisschoondijke.JPG\|thumb\|300px\|left\|Een tot vakantiewoning verbouwd karnhuis in Schoondijke, 2013, bron: http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke ]]

	== AUTEUR ==		== AUTEUR ==

Johan Francke: /* Functie en plaats */

2014-10-07T12:58:05Z

Functie en plaats

← Oudere versie		Versie van 7 okt 2014 12:58
Regel 7:		Regel 7:
	== Functie en plaats ==		== Functie en plaats ==
	In het kaern’uus stonden onder meer een ontromer waarin de room van de melk werd gescheiden, een karn(ton) waarin boter werd gemaakt, en melkemmers. Op de vloer lagen plavuizen. De melkemmers stonden op een rek of [[teêltuun]].		In het kaern’uus stonden onder meer een ontromer waarin de room van de melk werd gescheiden, een karn(ton) waarin boter werd gemaakt, en melkemmers. Op de vloer lagen plavuizen. De melkemmers stonden op een rek of [[teêltuun]].
	[[Bestand:karnhuis9539.jpg\|left\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een karnhok van een boerderij bij Koudekerke,foto: C. Kotvis, 12 mei 1969, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 9539~~.]][[Bestand:karnhuis91436.jpg\|right\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een boerderij in Arnemuiden, foto: J. Midavaine, 1961, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 91436~~.]]		[[Bestand:karnhuis9539.jpg\|left\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een karnhok van een boerderij bij Koudekerke,foto: C. Kotvis, 12 mei 1969, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 9539.]]
	Hier en daar was kaernkot de naam voor het aparte hok waarin het karnwiel zich bevond dat door een hond in beweging werd gebracht. Later werden hiervoor een slinger en menskracht gebruikt. Andere karninstallaties (karnmolens) werden door een paard dat buiten rondjes liep aangedreven. Het eigenlijke kaern’uus werd ‘kaernkot’ genoemd wanneer het niet gecombineerd was met de [[bakkeête]] en dus kleiner was.		Hier en daar was kaernkot de naam voor het aparte hok waarin het karnwiel zich bevond dat door een hond in beweging werd gebracht. Later werden hiervoor een slinger en menskracht gebruikt. Andere karninstallaties (karnmolens) werden door een paard dat buiten rondjes liep aangedreven. Het eigenlijke kaern’uus werd ‘kaernkot’ genoemd wanneer het niet gecombineerd was met de [[bakkeête]] en dus kleiner was.
	Onder het karnhuis was een kelder waar de room bewaard werd, in roombusjes, tot ze aan de weg werd gezet om door de melkauto te worden opgehaald – althans in een aanzienlijk deel van de twintigste eeuw. In de kelder werden ook andere producten bewaard, zoals aardappels en appels. De boter werd na het karnen gekneed, opgemaakt en voorzien van het merk van de boerderij.		Onder het karnhuis was een kelder waar de room bewaard werd, in roombusjes, tot ze aan de weg werd gezet om door de melkauto te worden opgehaald – althans in een aanzienlijk deel van de twintigste eeuw. In de kelder werden ook andere producten bewaard, zoals aardappels en appels. De boter werd na het karnen gekneed, opgemaakt en voorzien van het merk van de boerderij.
Regel 13:		Regel 13:
	Was de karnruimte aanvankelijk in de boerenwoning, sinds de negentiende eeuw werden op het erf karnhuizen gebouwd, vaak tegen de al bestaande [[bakkeêt]] aan. In het tweede kwart van de negentiende eeuw waren bijvoorbeeld in West-Zeeuws-Vlaanderen de meeste karnhuizen al onder hetzelfde dak als de bakkeête ondergebracht. Later in de negentiende eeuw werden kaern’uus en bakkeête tezamen nieuw gebouwd.		Was de karnruimte aanvankelijk in de boerenwoning, sinds de negentiende eeuw werden op het erf karnhuizen gebouwd, vaak tegen de al bestaande [[bakkeêt]] aan. In het tweede kwart van de negentiende eeuw waren bijvoorbeeld in West-Zeeuws-Vlaanderen de meeste karnhuizen al onder hetzelfde dak als de bakkeête ondergebracht. Later in de negentiende eeuw werden kaern’uus en bakkeête tezamen nieuw gebouwd.
	Enkele karnhuizen waren zo groot dat ze, als ze bleven bestaan, later als vakantieverblijf verhuurd konden worden.		Enkele karnhuizen waren zo groot dat ze, als ze bleven bestaan, later als vakantieverblijf verhuurd konden worden.
	[[Bestand:~~karnhuisschoondijke~~.jpg\|thumb\|300px\|left\|Een tot vakantiewoning verbouwd karnhuis in Schoondijke, 2013, bron: http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke]]		[[Bestand:Karnhuisschoondijke.jpg\|thumb\|300px\|left\|Een tot vakantiewoning verbouwd karnhuis in Schoondijke, 2013, bron: http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke]]

	== AUTEUR ==		== AUTEUR ==

Johan Francke: /* Functie en plaats */

2014-10-07T12:56:38Z

Functie en plaats

← Oudere versie		Versie van 7 okt 2014 12:56
Regel 7:		Regel 7:
	== Functie en plaats ==		== Functie en plaats ==
	In het kaern’uus stonden onder meer een ontromer waarin de room van de melk werd gescheiden, een karn(ton) waarin boter werd gemaakt, en melkemmers. Op de vloer lagen plavuizen. De melkemmers stonden op een rek of [[teêltuun]].		In het kaern’uus stonden onder meer een ontromer waarin de room van de melk werd gescheiden, een karn(ton) waarin boter werd gemaakt, en melkemmers. Op de vloer lagen plavuizen. De melkemmers stonden op een rek of [[teêltuun]].
	[[Bestand:~~teeltuun9539~~.jpg\|left\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een karnhok van een boerderij bij Koudekerke,foto: C. Kotvis, 12 mei 1969, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 9539.]][[Bestand:~~teeltuun91436~~.jpg\|right\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een boerderij in Arnemuiden, foto: J. Midavaine, 1961, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 91436.]]		[[Bestand:karnhuis9539.jpg\|left\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een karnhok van een boerderij bij Koudekerke,foto: C. Kotvis, 12 mei 1969, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 9539.]][[Bestand:karnhuis91436.jpg\|right\|thumb\|300px\|Teêltuun bij een boerderij in Arnemuiden, foto: J. Midavaine, 1961, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 91436.]]
	Hier en daar was kaernkot de naam voor het aparte hok waarin het karnwiel zich bevond dat door een hond in beweging werd gebracht. Later werden hiervoor een slinger en menskracht gebruikt. Andere karninstallaties (karnmolens) werden door een paard dat buiten rondjes liep aangedreven. Het eigenlijke kaern’uus werd ‘kaernkot’ genoemd wanneer het niet gecombineerd was met de [[bakkeête]] en dus kleiner was.		Hier en daar was kaernkot de naam voor het aparte hok waarin het karnwiel zich bevond dat door een hond in beweging werd gebracht. Later werden hiervoor een slinger en menskracht gebruikt. Andere karninstallaties (karnmolens) werden door een paard dat buiten rondjes liep aangedreven. Het eigenlijke kaern’uus werd ‘kaernkot’ genoemd wanneer het niet gecombineerd was met de [[bakkeête]] en dus kleiner was.
	Onder het karnhuis was een kelder waar de room bewaard werd, in roombusjes, tot ze aan de weg werd gezet om door de melkauto te worden opgehaald – althans in een aanzienlijk deel van de twintigste eeuw. In de kelder werden ook andere producten bewaard, zoals aardappels en appels. De boter werd na het karnen gekneed, opgemaakt en voorzien van het merk van de boerderij.		Onder het karnhuis was een kelder waar de room bewaard werd, in roombusjes, tot ze aan de weg werd gezet om door de melkauto te worden opgehaald – althans in een aanzienlijk deel van de twintigste eeuw. In de kelder werden ook andere producten bewaard, zoals aardappels en appels. De boter werd na het karnen gekneed, opgemaakt en voorzien van het merk van de boerderij.

Johan Francke: Nieuwe pagina aangemaakt met '{{Infobox | above = Kaern'uus (karnhuis) }} Bijgebouw op het erf van de boerderij, waarin de melk werd gekarnd, eventueel in één gebouw ondergebracht met d...'

2014-10-07T12:50:03Z

Nieuwe pagina aangemaakt met '{{Infobox | above = Kaern'uus (karnhuis) }} Bijgebouw op het erf van de boerderij, waarin de melk werd gekarnd, eventueel in één gebouw ondergebracht met d...'

Nieuwe pagina

{{Infobox
| above = Kaern'uus (karnhuis)
}}

Bijgebouw op het erf van de boerderij, waarin de melk werd gekarnd, eventueel in één gebouw ondergebracht met de [[bakkeête]]. In dat geval waren bakkeête en de ruimte waar gekarnd werd door een binnenmuur van elkaar gescheiden en hadden ze elk een aparte toegangsdeur.

== Functie en plaats ==
In het kaern’uus stonden onder meer een ontromer waarin de room van de melk werd gescheiden, een karn(ton) waarin boter werd gemaakt, en melkemmers. Op de vloer lagen plavuizen. De melkemmers stonden op een rek of [[teêltuun]].
[[Bestand:teeltuun9539.jpg|left|thumb|300px|Teêltuun bij een karnhok van een boerderij bij Koudekerke,foto: C. Kotvis, 12 mei 1969, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 9539.]][[Bestand:teeltuun91436.jpg|right|thumb|300px|Teêltuun bij een boerderij in Arnemuiden, foto: J. Midavaine, 1961, Zeeuwse Bibliotheek, Beeldbank Zeeland, recordnr. 91436.]]
Hier en daar was kaernkot de naam voor het aparte hok waarin het karnwiel zich bevond dat door een hond in beweging werd gebracht. Later werden hiervoor een slinger en menskracht gebruikt. Andere karninstallaties (karnmolens) werden door een paard dat buiten rondjes liep aangedreven. Het eigenlijke kaern’uus werd ‘kaernkot’ genoemd wanneer het niet gecombineerd was met de [[bakkeête]] en dus kleiner was.
Onder het karnhuis was een kelder waar de room bewaard werd, in roombusjes, tot ze aan de weg werd gezet om door de melkauto te worden opgehaald – althans in een aanzienlijk deel van de twintigste eeuw. In de kelder werden ook andere producten bewaard, zoals aardappels en appels. De boter werd na het karnen gekneed, opgemaakt en voorzien van het merk van de boerderij.

Was de karnruimte aanvankelijk in de boerenwoning, sinds de negentiende eeuw werden op het erf karnhuizen gebouwd, vaak tegen de al bestaande [[bakkeêt]] aan. In het tweede kwart van de negentiende eeuw waren bijvoorbeeld in West-Zeeuws-Vlaanderen de meeste karnhuizen al onder hetzelfde dak als de bakkeête ondergebracht. Later in de negentiende eeuw werden kaern’uus en bakkeête tezamen nieuw gebouwd.
Enkele karnhuizen waren zo groot dat ze, als ze bleven bestaan, later als vakantieverblijf verhuurd konden worden.
[[Bestand:karnhuisschoondijke.jpg|thumb|300px|left|Een tot vakantiewoning verbouwd karnhuis in Schoondijke, 2013, bron: http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke]]

== AUTEUR ==
-Jan Zwemer, 2013.

== LITERATUUR ==
-[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1490364 P. van Cruyningen, Van aardappelkelder tot zaadzolder. Zeeuwse boerderijen sinds de Middeleeuwen (Middelburg, 2003) 46.]

-[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1460712 P.J. van Cruyningen, ‘Schone, welbetimmerde hofsteden.’ Boerderijbouw in Zeeland van de tiende tot de twintigste eeuw, Utrecht, 2002, 162.]

-[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1040182 H.C.M. Ghijsen (red.), Woordenboek der Zeeuwse dialecten (Den Haag, 1974) 392-393.]

-[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1327510 W. Halfwerk, Cursus Streekeigen Erven in Zeeland (Goes, 1999) 29.]

-[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1432469 G. Smallegange, Leven op ’t hof. Mensen en beesten op Zeeuwse boerderijen (Goes, 2005) 121-122.]

-[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1487708 G. Smallegange, Rond ’t hof. Boerderijen en boerenleven in Zeeland (Goes, 2003) 139.]

== WEBSITES ==
[http://www.boerderijkamers.nl/accomodaties/het-karnhuis-de-bedstee-de-arke boerderijkamers]

[[category:Landbouw & visserij]]
[[category:Bouwkunde]]
[[category:landbouw]]