Willemskerke - Bewerkingsoverzicht

W. van Gorsel op 31 jul 2025 om 08:38

2025-07-31T08:38:29Z

← Oudere versie		Versie van 31 jul 2025 08:38
Regel 33:		Regel 33:
	[[category: Archeologie]]		[[category: Archeologie]]
	[[category: Plaats]]		[[category: Plaats]]
			[[category: Geografie]]
			[[category: Topografie]]
			[[category: Geschiedenis]]
			[[category: Verdronken dorpen]]

W. van Gorsel: /* Literatuur */

2025-07-23T09:42:43Z

Literatuur

← Oudere versie		Versie van 23 jul 2025 09:42
Regel 32:		Regel 32:

	[[category: Archeologie]]		[[category: Archeologie]]
	~~[[category: Bodemkunde]]~~
	[[category: Plaats]]		[[category: Plaats]]

W. van Gorsel: /* Geschiedenis */

2025-06-11T08:55:31Z

Geschiedenis

← Oudere versie		Versie van 11 jun 2025 08:55
Regel 2:		Regel 2:

	== Geschiedenis ==		== Geschiedenis ==
	In Willemskerke en omliggende parochies werd intensief aan [[moernering]] en [[selnering]] gedaan. Overstromingen worden voor het eerst vermeld in 1248. Willemskerke was met [[Vroondijke]] een parochie die de strijd tegen de golven van de in 1375 en later sterk vergrote [[Braakman]] lang heeft volgehouden. Er zijn meldingen van overstromingen in 1394 en 1434/35; in het tweede geval kwamen er geen pachtontvangsten uit Willemskerke ‘mids dat gheïnudert es’. Ook later in de 15de eeuw zijn er vermeldingen van wateroverlast. De parochie heeft voorts in 1488 en volgende jaren veel geleden. Bij het begin van de burgeroorlog in Vlaanderen (1488-1492) werden in de Vier Ambachten op vele plaatsen de dijken doorgestoken. De stormvloed op 25 december 1488 zorgde voor verdere uitbreiding van de overstromingen. In 1518 werd Willemskerke herdijkt en herbouwd. In 1574 teisterden de Geuzen vanuit Walcheren de streek van Triniteit, Othene, Willemskerke, Zaamslag en Axel. De bewoners die daarna terugkeerden werden definitief verjaagd door de inundaties van 1584-1586. Het opnieuw verdronken Willemskerke werd vrij spoedig herdijkt in het uiterste noorden van de [[Goessche]] ~~Polder~~ (ca. 1600). Het dorp zelf is niet hersticht; de naam ervan leeft voort in de eind 15de eeuw bedijkte, noordelijk aangrenzende [[Willemskerkepolder]].		In Willemskerke en omliggende parochies werd intensief aan [[moernering]] en [[selnering]] gedaan. Overstromingen worden voor het eerst vermeld in 1248. Willemskerke was met [[Vroondijke]] een parochie die de strijd tegen de golven van de in 1375 en later sterk vergrote [[Braakman]] lang heeft volgehouden. Er zijn meldingen van overstromingen in 1394 en 1434/35; in het tweede geval kwamen er geen pachtontvangsten uit Willemskerke ‘mids dat gheïnudert es’. Ook later in de 15de eeuw zijn er vermeldingen van wateroverlast. De parochie heeft voorts in 1488 en volgende jaren veel geleden. Bij het begin van de burgeroorlog in Vlaanderen (1488-1492) werden in de Vier Ambachten op vele plaatsen de dijken doorgestoken. De stormvloed op 25 december 1488 zorgde voor verdere uitbreiding van de overstromingen. In 1518 werd Willemskerke herdijkt en herbouwd. In 1574 teisterden de Geuzen vanuit Walcheren de streek van Triniteit, Othene, Willemskerke, Zaamslag en Axel. De bewoners die daarna terugkeerden werden definitief verjaagd door de inundaties van 1584-1586. Het opnieuw verdronken Willemskerke werd vrij spoedig herdijkt in het uiterste noorden van de [[Goessche Polder (2)\|Goessche Polder]] (ca. 1600). Het dorp zelf is niet hersticht; de naam ervan leeft voort in de eind 15de eeuw bedijkte, noordelijk aangrenzende [[Willemskerkepolder]].

	== Archeologie ==		== Archeologie ==

W. van Gorsel op 11 jun 2025 om 08:53

2025-06-11T08:53:16Z

← Oudere versie		Versie van 11 jun 2025 08:53
Regel 1:		Regel 1:
	~~{{Infobox~~		Willemskerke (Williamskerke). Verdwenen dorp en parochie in het Ambacht van Assenede, Oost Zeeuws-Vlaanderen, gelegen tussen de gehuchten [[Wulpenbek]] en De [[Knol]] ten zuidwesten van Terneuzen. In 1190 wordt Willemskerke als parochie vermeld. De kerk was mogelijk gewijd aan St. Wilhelmus. In de kerk was een vicarie op het altaar van de Heilige Maagd.
	~~\| above =~~ Willemskerke (Williamskerke)
	}}

	Verdwenen dorp en parochie in het Ambacht van Assenede, Oost Zeeuws-Vlaanderen, gelegen tussen de gehuchten [[Wulpenbek]] en De [[Knol]] ten zuidwesten van Terneuzen. In 1190 wordt Willemskerke als parochie vermeld. De kerk was mogelijk gewijd aan St. Wilhelmus. In de kerk was een vicarie op het altaar van de Heilige Maagd.

	== Geschiedenis ==		== Geschiedenis ==
Regel 13:		Regel 9:
	Luchtfoto- en ander niet-destructief onderzoek in het eerste decennium van de 21ste eeuw toonde aan dat er op de vermoedelijke plaats van het dorpscentrum twee boerderijtjes liggen. Boerderij ‘De Roode Dreef’ bestond niet meer; het meest noordoostelijke huis op het terrein was ten tijde van de waarnemingen al enige decennia verlaten, wel was een meer recent gebouwde schuur in gebruik. Van Willemskerke werd de ligging van de kerk, de kerkhofmuur en een ringvormige weg of circulaire bebouwing rondom de kerk waargenomen. Het dorpsgebied was voor het blote oog relatief goed waarneembaar door een lichte verhoging in het terrein. De afmetingen van de kerk bedroegen ongeveer 40 x 20 meter, de straal van de kerkhofmuur ongeveer 40 meter. Uit analyse van de luchtfoto’s en het digitaal hoogtemodel is een mogelijke oudere opperhof-nederhofstructuur [[werf]]) gedestilleerd; dit werd afgeleid uit kleine cirkelvormige structuren rondom de noordoostelijke boerderij (waargenomen op Google Earth-beelden uit 2007) en de specifieke spreiding van het hoogtemodel. Een kapel op de neder- of voorhof zou dan zijn uitgegroeid tot de parochiekerk van Willemskerke. Het jaarlijks intensieve doorploegen dreigt de archeologische restanten van Willemskerke steeds verder aan te tasten.		Luchtfoto- en ander niet-destructief onderzoek in het eerste decennium van de 21ste eeuw toonde aan dat er op de vermoedelijke plaats van het dorpscentrum twee boerderijtjes liggen. Boerderij ‘De Roode Dreef’ bestond niet meer; het meest noordoostelijke huis op het terrein was ten tijde van de waarnemingen al enige decennia verlaten, wel was een meer recent gebouwde schuur in gebruik. Van Willemskerke werd de ligging van de kerk, de kerkhofmuur en een ringvormige weg of circulaire bebouwing rondom de kerk waargenomen. Het dorpsgebied was voor het blote oog relatief goed waarneembaar door een lichte verhoging in het terrein. De afmetingen van de kerk bedroegen ongeveer 40 x 20 meter, de straal van de kerkhofmuur ongeveer 40 meter. Uit analyse van de luchtfoto’s en het digitaal hoogtemodel is een mogelijke oudere opperhof-nederhofstructuur [[werf]]) gedestilleerd; dit werd afgeleid uit kleine cirkelvormige structuren rondom de noordoostelijke boerderij (waargenomen op Google Earth-beelden uit 2007) en de specifieke spreiding van het hoogtemodel. Een kapel op de neder- of voorhof zou dan zijn uitgegroeid tot de parochiekerk van Willemskerke. Het jaarlijks intensieve doorploegen dreigt de archeologische restanten van Willemskerke steeds verder aan te tasten.

			==Auteur==
			J.A. Trimpe Burger; herz. Jan J.B. Kuipers, 2013

	== ~~AUTEURS ==~~		== Literatuur==
	~~-J.A. Trimpe Burger; herz. Jan J.B. Kuipers, 2013~~


	~~== LITERATUUR~~ ==
	–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1164775 W.E.M. Bauwens, ‘Verdwenen dorpen in de Vier Ambachten’, in: A.M.J. de Kraker, H. van Royen, M.E.E. de Smet (red.), ''Over den Vier Ambachten, 750 jaar keure, 500 jaar Graaf Jansdijk ''(Kloosterzande, 1993) 175-182.]		–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1164775 W.E.M. Bauwens, ‘Verdwenen dorpen in de Vier Ambachten’, in: A.M.J. de Kraker, H. van Royen, M.E.E. de Smet (red.), ''Over den Vier Ambachten, 750 jaar keure, 500 jaar Graaf Jansdijk ''(Kloosterzande, 1993) 175-182.]

Regel 36:		Regel 30:

	–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|5060366 J. Trachet, ''Verdronken dorpen in het zuidoosten van Zeeland, 2 dln. (ongepubliceerde masterthesis Universiteit Gent)'' (Gent, 2010).]		–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|5060366 J. Trachet, ''Verdronken dorpen in het zuidoosten van Zeeland, 2 dln. (ongepubliceerde masterthesis Universiteit Gent)'' (Gent, 2010).]


	[[category: Archeologie]]		[[category: Archeologie]]
	[[category: Bodemkunde]]		[[category: Bodemkunde]]
	[[category: Plaats]]		[[category: Plaats]]


	~~== Tekst uit de Encyclopedie van Zeeland 1982-1984 ==~~
	(Williamskerke). Verdwenen dorp en parochie in het Ambacht van Assenede, Oost Zeeuws-Vlaanderen. De kerk stond ter plaatse van het tegenwoordige gehucht De Knol in de [[Goesche]] Polder, ten zuidwesten van Terneuzen. In 1190 wordt Willemskerke als parochie vermeld. De kerk was mogelijk gewijd aan St. Wilhelmus. In de kerk was een vicarie op het altaar van de H.Maagd. Willemskerke was met [[Vroondijke]] een parochie die de strijd tegen de golven van de [[Braakman]] lang heeft volgehouden. De parochie heeft in 1488 en volgende jaren veel geleden. Bij het begin van de burgeroorlog in Vlaanderen (1488-1492) werden in de Vier Ambachten op vele plaatsen de dijken doorgestoken. De stormvloed op 25 december 1488 zorgde voor verdere uitbreiding van de overstromingen. In 1515 werd Willemskerke herdijkt en herbouwd. In 1586 volgden nieuwe inundaties waardoor Willemskerke ten onder ging. Funderingen van het dorp zijn nog aanwezig in het hooggelegen erf van de boerderij 'De kootte Dreef’ zo genoemd naar de dreef die verhard is met het rode baksteenpuin van het voormalige Willemskerke.

Johan Francke: Johan Francke heeft pagina Willemskerke (Williamskerke) hernoemd naar Willemskerke

2014-09-26T06:55:22Z

Johan Francke heeft pagina Willemskerke (Williamskerke) hernoemd naar Willemskerke

← Oudere versie	Versie van 26 sep 2014 06:55
(geen verschil)

Johan Francke op 26 sep 2014 om 06:51

2014-09-26T06:51:09Z

← Oudere versie		Versie van 26 sep 2014 06:51
Regel 1:		Regel 1:
	{{Infobox		{{Infobox
	\| above = Willemskerke (~~williamskerke~~)		\| above = Willemskerke (Williamskerke)
	}}		}}

	= Verdwenen dorp en parochie in het Ambacht van Assenede, Oost Zeeuws-Vlaanderen, gelegen tussen de gehuchten [[Wulpenbek]] en De [[Knol]] ten zuidwesten van Terneuzen. In 1190 wordt Willemskerke als parochie vermeld. De kerk was mogelijk gewijd aan St. Wilhelmus. In de kerk was een vicarie op het altaar van de Heilige Maagd. =		Verdwenen dorp en parochie in het Ambacht van Assenede, Oost Zeeuws-Vlaanderen, gelegen tussen de gehuchten [[Wulpenbek]] en De [[Knol]] ten zuidwesten van Terneuzen. In 1190 wordt Willemskerke als parochie vermeld. De kerk was mogelijk gewijd aan St. Wilhelmus. In de kerk was een vicarie op het altaar van de Heilige Maagd.

			== Geschiedenis ==
	In Willemskerke en omliggende parochies werd intensief aan [[moernering]] en [[selnering]] gedaan. Overstromingen worden voor het eerst vermeld in 1248. Willemskerke was met [[Vroondijke]] een parochie die de strijd tegen de golven van de in 1375 en later sterk vergrote [[Braakman]] lang heeft volgehouden. Er zijn meldingen van overstromingen in 1394 en 1434/35; in het tweede geval kwamen er geen pachtontvangsten uit Willemskerke ‘mids dat gheïnudert es’. Ook later in de 15de eeuw zijn er vermeldingen van wateroverlast. De parochie heeft voorts in 1488 en volgende jaren veel geleden. Bij het begin van de burgeroorlog in Vlaanderen (1488-1492) werden in de Vier Ambachten op vele plaatsen de dijken doorgestoken. De stormvloed op 25 december 1488 zorgde voor verdere uitbreiding van de overstromingen. In 1518 werd Willemskerke herdijkt en herbouwd. In 1574 teisterden de Geuzen vanuit Walcheren de streek van Triniteit, Othene, Willemskerke, Zaamslag en Axel. De bewoners die daarna terugkeerden werden definitief verjaagd door de inundaties van 1584-1586. Het opnieuw verdronken Willemskerke werd vrij spoedig herdijkt in het uiterste noorden van de [[Goessche]] Polder (ca. 1600). Het dorp zelf is niet hersticht; de naam ervan leeft voort in de eind 15de eeuw bedijkte, noordelijk aangrenzende [[Willemskerkepolder]].		In Willemskerke en omliggende parochies werd intensief aan [[moernering]] en [[selnering]] gedaan. Overstromingen worden voor het eerst vermeld in 1248. Willemskerke was met [[Vroondijke]] een parochie die de strijd tegen de golven van de in 1375 en later sterk vergrote [[Braakman]] lang heeft volgehouden. Er zijn meldingen van overstromingen in 1394 en 1434/35; in het tweede geval kwamen er geen pachtontvangsten uit Willemskerke ‘mids dat gheïnudert es’. Ook later in de 15de eeuw zijn er vermeldingen van wateroverlast. De parochie heeft voorts in 1488 en volgende jaren veel geleden. Bij het begin van de burgeroorlog in Vlaanderen (1488-1492) werden in de Vier Ambachten op vele plaatsen de dijken doorgestoken. De stormvloed op 25 december 1488 zorgde voor verdere uitbreiding van de overstromingen. In 1518 werd Willemskerke herdijkt en herbouwd. In 1574 teisterden de Geuzen vanuit Walcheren de streek van Triniteit, Othene, Willemskerke, Zaamslag en Axel. De bewoners die daarna terugkeerden werden definitief verjaagd door de inundaties van 1584-1586. Het opnieuw verdronken Willemskerke werd vrij spoedig herdijkt in het uiterste noorden van de [[Goessche]] Polder (ca. 1600). Het dorp zelf is niet hersticht; de naam ervan leeft voort in de eind 15de eeuw bedijkte, noordelijk aangrenzende [[Willemskerkepolder]].

			== Archeologie ==
	''Archeologie''

	Funderingen van het verdronken Willemskerke bleven bewaard in het hooggelegen erf van de voormalige boerderij ‘De Roode Dreef’, zo genoemd naar de dreef die was verhard met het rode baksteenpuin van het voormalige dorp. Eind jaren zestig van de 20ste eeuw vond de amateur-archeoloog J.L. Platteeuw ter plaatse door het graven van een aantal putjes menselijke botresten, driehoekige grafhengsels, kloostermoppen en blauwe vloertegels.		Funderingen van het verdronken Willemskerke bleven bewaard in het hooggelegen erf van de voormalige boerderij ‘De Roode Dreef’, zo genoemd naar de dreef die was verhard met het rode baksteenpuin van het voormalige dorp. Eind jaren zestig van de 20ste eeuw vond de amateur-archeoloog J.L. Platteeuw ter plaatse door het graven van een aantal putjes menselijke botresten, driehoekige grafhengsels, kloostermoppen en blauwe vloertegels.

Regel 14:		Regel 14:


	~~AUTEUR~~		== AUTEURS ==
			-J.A. Trimpe Burger; herz. Jan J.B. Kuipers, 2013
	J.A. Trimpe Burger; herz. Jan J.B. Kuipers, 2013


	~~LITERATUUR~~

	– W.E.M. Bauwens, ‘Verdwenen dorpen in de Vier Ambachten’, in: A.M.J. de Kraker, H. van Royen, M.E.E. de Smet (red.), ''Over den Vier Ambachten, 750 jaar keure, 500 jaar Graaf Jansdijk ''(Kloosterzande, 1993) 175-182.

	~~[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1164775 http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1164775]~~

	~~– K.J.J. Brand, ‘Over het ontstaan van het Oost Zeeuws-Vlaamse polderland’, in: ''Zeeuws Tijdschrift ''28/6 (1978) 208-229.~~

	~~[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|110830 http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|110830]~~

	~~– E. Gottschalk, ‘De middeleeuwse Braakman’, in: ''Tijdschrift van het Aardrijkskundig Genootschap ''dl.70 (1953) 184-194.~~

	~~[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1030321 http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1030321]~~

	~~– M.K.E. Gottschalk, ''De Vier Ambachten en het Land van Saaftinhe in de Middeleeuwen: een historisch-geografisch onderzoek betreffende Oost Zeeuws-Vlaanderen c.a.'' (Assen, 1984).~~

	~~[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|394977 http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|394977]~~

	– P.M. Grijpink, ''Register op de parochiën, altaren, vicarieën en de bedienaars zooals die voorkomen in de middeleeuwsche rekeningen van den officiaal des aartsdiakens van den Utrechtschen Dom ''(Amsterdam, 1914).

	[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid][http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|255382#_blank =\|library/vubissmart-zeeland\|255382]

	– ~~Jan~~ J.B. ~~Kuipers~~ (~~eindred~~.), ''~~Sluimerend in slik. Verdronken dorpen en verdronken land in zuidwest Nederland~~'' (~~Middelburg/Vlissingen~~, ~~2004~~) 48-~~49 nr. 91, 82~~.		== LITERATUUR ==
			–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1164775 W.E.M. Bauwens, ‘Verdwenen dorpen in de Vier Ambachten’, in: A.M.J. de Kraker, H. van Royen, M.E.E. de Smet (red.), ''Over den Vier Ambachten, 750 jaar keure, 500 jaar Graaf Jansdijk ''(Kloosterzande, 1993) 175-182.]

	[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|~~1511071 http://zoeken~~.~~zeeuwsebibliotheken~~.~~nl/?itemid=\|library~~/~~vubissmart~~-~~zeeland\|1511071~~]		–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|110830 K.J.J. Brand, ‘Over het ontstaan van het Oost Zeeuws-Vlaamse polderland’, in: ''Zeeuws Tijdschrift ''28/6 (1978) 208-229.]

	– S. ~~Muller Hz~~., ''~~De kerkelijke indeeling omstreeks 1550 tevens kloosterkaart~~ ''(~~’s-Gravenhage, 1921~~-~~1923)~~.		–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1030321 E. Gottschalk, ‘De middeleeuwse Braakman’, in: ''Tijdschrift van het Aardrijkskundig Genootschap ''dl.70 (1953) 184-194.]

	[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|~~332011 http~~:~~//zoeken~~.~~zeeuwsebibliotheken~~.~~nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|332011~~]		–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|394977 M.K.E. Gottschalk, ''De Vier Ambachten en het Land van Saaftinhe in de Middeleeuwen: een historisch-geografisch onderzoek betreffende Oost Zeeuws-Vlaanderen c.a.'' (Assen, 1984).]

	– J. ~~Platteeuw~~, ''~~Hoek~~ en ~~omgeving~~ van ~~vroeger en nu~~'' (~~Kloosterzande 1967~~).		–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|255382 P.M. Grijpink, ''Register op de parochiën, altaren, vicarieën en de bedienaars zooals die voorkomen in de middeleeuwsche rekeningen van den officiaal des aartsdiakens van den Utrechtschen Dom ''(Amsterdam, 1914).]

	~~[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid]~~[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|~~256755#_blank =\|library~~/~~vubissmart~~-~~zeeland\|256755~~]		–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|1511071 Jan J.B. Kuipers (eindred.), ''Sluimerend in slik. Verdronken dorpen en verdronken land in zuidwest Nederland'' (Middelburg/Vlissingen, 2004) 48-49 nr. 91, 82.]

	– J. ~~Trachet~~, ''~~Verdronken dorpen in het zuidoosten van Zeeland, 2 dln. (ongepubliceerde masterthesis Universiteit Gent)~~'' (~~Gent~~, ~~2010~~).		–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|332011 S. Muller Hz., ''De kerkelijke indeeling omstreeks 1550 tevens kloosterkaart ''(’s-Gravenhage, 1921-1923).]

	[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|~~5060366 http://zoeken~~.~~zeeuwsebibliotheken~~.~~nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|5060366~~]		–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|256755 J. Platteeuw, ''Hoek en omgeving van vroeger en nu'' (Kloosterzande 1967).]

			–[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=\|library/vubissmart-zeeland\|5060366 J. Trachet, ''Verdronken dorpen in het zuidoosten van Zeeland, 2 dln. (ongepubliceerde masterthesis Universiteit Gent)'' (Gent, 2010).]

	~~Geschiedenis (plaats) (archeologie) (bodemkunde)~~

			[[category: Archeologie]]
			[[category: Bodemkunde]]
			[[category: Plaats]]

	~~'''Tekst uit de Encyclopedie van Zeeland 1982-1984'''~~

			== Tekst uit de Encyclopedie van Zeeland 1982-1984 ==
	(Williamskerke). Verdwenen dorp en parochie in het Ambacht van Assenede, Oost Zeeuws-Vlaanderen. De kerk stond ter plaatse van het tegenwoordige gehucht De Knol in de [[Goesche]] Polder, ten zuidwesten van Terneuzen. In 1190 wordt Willemskerke als parochie vermeld. De kerk was mogelijk gewijd aan St. Wilhelmus. In de kerk was een vicarie op het altaar van de H.Maagd. Willemskerke was met [[Vroondijke]] een parochie die de strijd tegen de golven van de [[Braakman]] lang heeft volgehouden. De parochie heeft in 1488 en volgende jaren veel geleden. Bij het begin van de burgeroorlog in Vlaanderen (1488-1492) werden in de Vier Ambachten op vele plaatsen de dijken doorgestoken. De stormvloed op 25 december 1488 zorgde voor verdere uitbreiding van de overstromingen. In 1515 werd Willemskerke herdijkt en herbouwd. In 1586 volgden nieuwe inundaties waardoor Willemskerke ten onder ging. Funderingen van het dorp zijn nog aanwezig in het hooggelegen erf van de boerderij 'De kootte Dreef’ zo genoemd naar de dreef die verhard is met het rode baksteenpuin van het voormalige Willemskerke.		(Williamskerke). Verdwenen dorp en parochie in het Ambacht van Assenede, Oost Zeeuws-Vlaanderen. De kerk stond ter plaatse van het tegenwoordige gehucht De Knol in de [[Goesche]] Polder, ten zuidwesten van Terneuzen. In 1190 wordt Willemskerke als parochie vermeld. De kerk was mogelijk gewijd aan St. Wilhelmus. In de kerk was een vicarie op het altaar van de H.Maagd. Willemskerke was met [[Vroondijke]] een parochie die de strijd tegen de golven van de [[Braakman]] lang heeft volgehouden. De parochie heeft in 1488 en volgende jaren veel geleden. Bij het begin van de burgeroorlog in Vlaanderen (1488-1492) werden in de Vier Ambachten op vele plaatsen de dijken doorgestoken. De stormvloed op 25 december 1488 zorgde voor verdere uitbreiding van de overstromingen. In 1515 werd Willemskerke herdijkt en herbouwd. In 1586 volgden nieuwe inundaties waardoor Willemskerke ten onder ging. Funderingen van het dorp zijn nog aanwezig in het hooggelegen erf van de boerderij 'De kootte Dreef’ zo genoemd naar de dreef die verhard is met het rode baksteenpuin van het voormalige Willemskerke.

Marja: Marja heeft pagina Willemskerke (williamskerke) hernoemd naar Willemskerke (Williamskerke): hernoemd

2014-06-05T13:27:51Z

Marja heeft pagina Willemskerke (williamskerke) hernoemd naar Willemskerke (Williamskerke): hernoemd

← Oudere versie	Versie van 5 jun 2014 13:27
(geen verschil)

Maintenance script: Importing text file

2014-03-20T14:21:54Z

Importing text file

Nieuwe pagina

{{Infobox
| above = Willemskerke (williamskerke)
}}

= Verdwenen dorp en parochie in het Ambacht van Assenede, Oost Zeeuws-Vlaanderen, gelegen tussen de gehuchten [[Wulpenbek]] en De [[Knol]] ten zuidwesten van Terneuzen. In 1190 wordt Willemskerke als parochie vermeld. De kerk was mogelijk gewijd aan St. Wilhelmus. In de kerk was een vicarie op het altaar van de Heilige Maagd. =
In Willemskerke en omliggende parochies werd intensief aan [[moernering]] en [[selnering]] gedaan. Overstromingen worden voor het eerst vermeld in 1248. Willemskerke was met [[Vroondijke]] een parochie die de strijd tegen de golven van de in 1375 en later sterk vergrote [[Braakman]] lang heeft volgehouden. Er zijn meldingen van overstromingen in 1394 en 1434/35; in het tweede geval kwamen er geen pachtontvangsten uit Willemskerke ‘mids dat gheïnudert es’. Ook later in de 15de eeuw zijn er vermeldingen van wateroverlast. De parochie heeft voorts in 1488 en volgende jaren veel geleden. Bij het begin van de burgeroorlog in Vlaanderen (1488-1492) werden in de Vier Ambachten op vele plaatsen de dijken doorgestoken. De stormvloed op 25 december 1488 zorgde voor verdere uitbreiding van de overstromingen. In 1518 werd Willemskerke herdijkt en herbouwd. In 1574 teisterden de Geuzen vanuit Walcheren de streek van Triniteit, Othene, Willemskerke, Zaamslag en Axel. De bewoners die daarna terugkeerden werden definitief verjaagd door de inundaties van 1584-1586. Het opnieuw verdronken Willemskerke werd vrij spoedig herdijkt in het uiterste noorden van de [[Goessche]] Polder (ca. 1600). Het dorp zelf is niet hersticht; de naam ervan leeft voort in de eind 15de eeuw bedijkte, noordelijk aangrenzende [[Willemskerkepolder]].

''Archeologie''

Funderingen van het verdronken Willemskerke bleven bewaard in het hooggelegen erf van de voormalige boerderij ‘De Roode Dreef’, zo genoemd naar de dreef die was verhard met het rode baksteenpuin van het voormalige dorp. Eind jaren zestig van de 20ste eeuw vond de amateur-archeoloog J.L. Platteeuw ter plaatse door het graven van een aantal putjes menselijke botresten, driehoekige grafhengsels, kloostermoppen en blauwe vloertegels.

Luchtfoto- en ander niet-destructief onderzoek in het eerste decennium van de 21ste eeuw toonde aan dat er op de vermoedelijke plaats van het dorpscentrum twee boerderijtjes liggen. Boerderij ‘De Roode Dreef’ bestond niet meer; het meest noordoostelijke huis op het terrein was ten tijde van de waarnemingen al enige decennia verlaten, wel was een meer recent gebouwde schuur in gebruik. Van Willemskerke werd de ligging van de kerk, de kerkhofmuur en een ringvormige weg of circulaire bebouwing rondom de kerk waargenomen. Het dorpsgebied was voor het blote oog relatief goed waarneembaar door een lichte verhoging in het terrein. De afmetingen van de kerk bedroegen ongeveer 40 x 20 meter, de straal van de kerkhofmuur ongeveer 40 meter. Uit analyse van de luchtfoto’s en het digitaal hoogtemodel is een mogelijke oudere opperhof-nederhofstructuur [[werf]]) gedestilleerd; dit werd afgeleid uit kleine cirkelvormige structuren rondom de noordoostelijke boerderij (waargenomen op Google Earth-beelden uit 2007) en de specifieke spreiding van het hoogtemodel. Een kapel op de neder- of voorhof zou dan zijn uitgegroeid tot de parochiekerk van Willemskerke. Het jaarlijks intensieve doorploegen dreigt de archeologische restanten van Willemskerke steeds verder aan te tasten.

AUTEUR

J.A. Trimpe Burger; herz. Jan J.B. Kuipers, 2013

LITERATUUR

– W.E.M. Bauwens, ‘Verdwenen dorpen in de Vier Ambachten’, in: A.M.J. de Kraker, H. van Royen, M.E.E. de Smet (red.), ''Over den Vier Ambachten, 750 jaar keure, 500 jaar Graaf Jansdijk ''(Kloosterzande, 1993) 175-182.

[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1164775 http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1164775]

– K.J.J. Brand, ‘Over het ontstaan van het Oost Zeeuws-Vlaamse polderland’, in: ''Zeeuws Tijdschrift ''28/6 (1978) 208-229.

[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|110830 http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|110830]

– E. Gottschalk, ‘De middeleeuwse Braakman’, in: ''Tijdschrift van het Aardrijkskundig Genootschap ''dl.70 (1953) 184-194.

[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1030321 http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1030321]

– M.K.E. Gottschalk, ''De Vier Ambachten en het Land van Saaftinhe in de Middeleeuwen: een historisch-geografisch onderzoek betreffende Oost Zeeuws-Vlaanderen c.a.'' (Assen, 1984).

[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|394977 http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|394977]

– P.M. Grijpink, ''Register op de parochiën, altaren, vicarieën en de bedienaars zooals die voorkomen in de middeleeuwsche rekeningen van den officiaal des aartsdiakens van den Utrechtschen Dom ''(Amsterdam, 1914).

[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid][http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|255382#_blank =|library/vubissmart-zeeland|255382]

– Jan J.B. Kuipers (eindred.), ''Sluimerend in slik. Verdronken dorpen en verdronken land in zuidwest Nederland'' (Middelburg/Vlissingen, 2004) 48-49 nr. 91, 82.

[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1511071 http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|1511071]

– S. Muller Hz., ''De kerkelijke indeeling omstreeks 1550 tevens kloosterkaart ''(’s-Gravenhage, 1921-1923).

[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|332011 http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|332011]

– J. Platteeuw, ''Hoek en omgeving van vroeger en nu'' (Kloosterzande 1967).

[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid][http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|256755#_blank =|library/vubissmart-zeeland|256755]

– J. Trachet, ''Verdronken dorpen in het zuidoosten van Zeeland, 2 dln. (ongepubliceerde masterthesis Universiteit Gent)'' (Gent, 2010).

[http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|5060366 http://zoeken.zeeuwsebibliotheken.nl/?itemid=|library/vubissmart-zeeland|5060366]

Geschiedenis (plaats) (archeologie) (bodemkunde)

'''Tekst uit de Encyclopedie van Zeeland 1982-1984'''

(Williamskerke). Verdwenen dorp en parochie in het Ambacht van Assenede, Oost Zeeuws-Vlaanderen. De kerk stond ter plaatse van het tegenwoordige gehucht De Knol in de [[Goesche]] Polder, ten zuidwesten van Terneuzen. In 1190 wordt Willemskerke als parochie vermeld. De kerk was mogelijk gewijd aan St. Wilhelmus. In de kerk was een vicarie op het altaar van de H.Maagd. Willemskerke was met [[Vroondijke]] een parochie die de strijd tegen de golven van de [[Braakman]] lang heeft volgehouden. De parochie heeft in 1488 en volgende jaren veel geleden. Bij het begin van de burgeroorlog in Vlaanderen (1488-1492) werden in de Vier Ambachten op vele plaatsen de dijken doorgestoken. De stormvloed op 25 december 1488 zorgde voor verdere uitbreiding van de overstromingen. In 1515 werd Willemskerke herdijkt en herbouwd. In 1586 volgden nieuwe inundaties waardoor Willemskerke ten onder ging. Funderingen van het dorp zijn nog aanwezig in het hooggelegen erf van de boerderij 'De kootte Dreef’ zo genoemd naar de dreef die verhard is met het rode baksteenpuin van het voormalige Willemskerke.